Zwarte stranden in IJsland: de mooiste plekken en praktische tips

Zwarte stranden horen echt bij IJsland. Het voelt bijna buitenaards als je over dat donkere zand loopt, met witte schuimkoppen en grillige rotsen om je heen. Tijdens een rondreis kom je er meerdere tegen, elk met een eigen sfeer en verhaal.

Als je een route langs de ringweg plant, is het handig om vooraf te kiezen welke zwarte stranden je wilt zien, hoe je er komt en waar je op moet letten. Ze zijn prachtig, maar ook ruig en soms verraderlijk. Met de juiste voorbereiding haal je er veel meer uit.

Hoe ontstaan de zwarte stranden in IJsland?

De zwarte stranden in IJsland zijn geen gewone zandstranden waar je je handdoek uitrolt. Ze zijn ontstaan door vulkanische activiteit. Lava die in zee stroomt, koelt af, breekt in stukken en wordt door de golven en de wind steeds fijner gemalen. Uiteindelijk blijft er dat diepe, zwarte zand over dat je langs de zuidkust en op het Snæfellsnes-schiereiland ziet.

Vooral rond Vík, bij Reynisfjara en Sólheimasandur, zie je dat goed. Daar liggen niet alleen zwarte zandvlaktes, maar ook basaltkolommen, lavavelden en rotsbogen. Het contrast tussen zwart zand, witte golven en vaak een grijze lucht maakt het landschap extra dramatisch. Op een zonnige dag is het weer totaal anders: dan knalt het blauw van de zee er juist uit.

Verwacht geen zacht poederzand zoals in Zuid-Europa. Op plekken als Djúpalónssandur en Diamond Beach voelt het meer als kleine steentjes of grof zand. Goede wandelschoenen zijn hier geen luxe, maar gewoon nodig. Slippers of lage sneakers zijn niet handig, zeker niet als het waait of regent.

Wat betekent dit voor je bezoek?

Een belangrijk verschil met “gewone” stranden: zwemmen is hier eigenlijk geen optie. De Atlantische Oceaan is ijskoud en de stroming is sterk. Op plekken als Reynisfjara en Djúpalónssandur is het water ronduit gevaarlijk. Zie de zwarte stranden als plekken om te wandelen, foto’s te maken en de natuur te beleven, niet om te baden.

Ook qua kleding moet je anders denken dan bij een doorsnee stranddag. Op Sólheimasandur en bij Diamond Beach sta je vaak vol in de wind, zonder beschutting. Een muts en handschoenen zijn in april of september geen overbodige luxe. Zelfs in juli kan het fris zijn als er een stevige wind staat vanaf de gletsjers bij Jökulsárlón.

• Neem altijd een wind- en waterdichte jas mee, ook in de zomer.
• Kies voor stevige, dichte schoenen met profiel in plaats van sneakers.
• Reken op kou en wind bij Reynisfjara, Diamond Beach en Sólheimasandur.
• Plan geen zwem- of pootmomenten in; dat scheelt teleurstelling bij kinderen.

Reynisfjara: het bekendste zwarte strand bij Vík

Reynisfjara is waarschijnlijk het strand dat je het vaakst op foto’s ziet als mensen het over IJsland hebben. Het ligt vlak bij het dorpje Vík í Mýrdal, aan de zuidkust, op ongeveer 2,5 uur rijden van Reykjavík via de ringweg. Vanaf Route 1 rijd je een korte zijweg in en sta je zo op de parkeerplaats.

Wat maakt Reynisfjara zo bijzonder?

Het strand zelf is een lange strook zwart zand, maar wat Reynisfjara echt bijzonder maakt, zijn de basaltkolommen en de rotsformaties. Aan het uiteinde van het strand staat een wand van zeshoekige basaltpilaren. Je kunt er dichtbij komen en ziet dan hoe strak die vormen zijn. Het lijkt bijna gebouwd, maar het is gewoon natuur.

Voor de kust zie je de Reynisdrangar-rotsen uit zee omhoog steken. Volgens een IJslands verhaal zijn dit trollen die versteend zijn toen ze bij zonsopkomst nog met een schip aan het slepen waren. Op een mistige of grauwe dag hangt er echt een sprookjesachtige, bijna grimmige sfeer. Op een heldere dag is het vooral gewoon heel fotogeniek.

Vík zelf is een handig dorp om te overnachten als je de zuidkust verkent. Je vindt er een tankstation, een supermarkt en een paar restaurants zoals The Soup Company of Sudur Vik. Zo kun je Reynisfjara makkelijk combineren met Skógafoss en Seljalandsfoss op één dag.

Veiligheid op Reynisfjara

Reynisfjara is prachtig, maar ook berucht. De “sneaker waves” zijn hier geen verzinsel. Dat zijn onverwachte, extra hoge golven die ineens veel verder het strand opkomen dan de golven daarvoor. Je ziet ze niet aankomen en ze zijn sterk genoeg om je omver te trekken en mee te sleuren.

• Houd minimaal 30 meter afstand van de waterlijn, ook als het rustig lijkt.
• Blijf voor de zekerheid iets hoger op het strand lopen, zeker met kinderen.
• Lees de waarschuwingsborden bij de parkeerplaats echt even.
• Laat je niet verleiden om “voor de foto” dichter bij het water te gaan staan.

Een veelgemaakte fout is dat mensen zich laten leiden door wat anderen doen. Als je een groep mensen vlak bij het water ziet staan, voelt dat veilig. Dat is het niet altijd. Kies je eigen afstand en wees daar streng in.

Praktisch: er zijn toiletten bij de parkeerplaats en vaak een kleine kiosk of foodtruck in het hoogseizoen. Kom je in de winter, dan is het slim om in Vík nog even te tanken en wat snacks te kopen, want op het strand zelf is verder niets.

Dyrhólaey: uitzichtpunt over de zwarte kust

Dyrhólaey ligt niet ver van Reynisfjara en Vík en is een logische extra stop als je toch in de buurt bent. Het is een kaap van ongeveer 120 meter hoog, het zuidelijkste punt van IJsland. Vanaf hier kijk je uit over lange zwarte stranden, kliffen en de Atlantische Oceaan.

Wat kun je zien bij Dyrhólaey?

Vanaf de parkeerplaats kun je verschillende korte stukjes lopen. Je hebt uitzicht op de rotsboog in zee, de zwarte kustlijn richting Vík en, bij helder weer, soms zelfs de Mýrdalsjökull-gletsjer in de verte. Voor foto’s van de zwarte stranden van bovenaf is dit een van de betere plekken. Je ziet goed hoe eindeloos die zwarte stroken langs de kust doorlopen.

In het voorjaar en de vroege zomer heb je hier bovendien kans om papegaaiduikers te zien. Vooral in juni en juli zitten ze vaak op de kliffen. Neem een verrekijker mee als je die hebt; dat maakt het net wat leuker. Houd wel afstand en ga niet te dicht langs de rand hangen voor een foto.

Combineer Dyrhólaey met Reynisfjara in één blok van je dag. Vanuit Reykjavík kun je bijvoorbeeld ’s ochtends via Seljalandsfoss en Skógafoss rijden, dan in de middag Reynisfjara en Dyrhólaey doen en eindigen met een overnachting in Vík. Zo hoef je niet te haasten en kun je rustig genieten van het uitzicht.

Toegankelijkheid en broedseizoen

Belangrijk om te weten: Dyrhólaey is niet het hele jaar door vrij toegankelijk. In mei en een deel van juni kan het gebied (deels) gesloten zijn vanwege het broedseizoen van de vogels. Dat wordt ter plekke aangegeven met borden en slagbomen. Check dit ook vooraf via de website van de IJslandse natuurbeheerder als je strak plant.

Met een gewone huurauto kun je meestal prima tot de lagere parkeerplaats komen. De weg naar het hoogste uitzichtpunt kan wat steiler en hobbeliger zijn. Rijd rustig en sla een stuk over als je je er niet prettig bij voelt. Er zijn genoeg mooie uitzichten zonder dat je per se het hoogste punt hoeft te halen.

Let op de wind. Op een dag met harde windstoten kan het op de kliffen echt oncomfortabel zijn, zeker met kleine kinderen. In dat geval kun je beter kort kijken bij het lagere uitzichtpunt en daarna doorrijden naar Vík of terug naar je accommodatie.

Sólheimasandur: het vliegtuigwrak op zwart zand

Het strand van Sólheimasandur is vooral bekend door het DC-3 vliegtuigwrak dat hier sinds 1973 ligt. Het toestel maakte een noodlanding op het zwarte zand. Iedereen overleefde, maar het wrak is nooit weggehaald. Inmiddels is het een populaire fotospot geworden.

De wandeling naar het wrak

Vanaf de parkeerplaats langs Route 1 loop je in een rechte lijn over de vlakte naar het wrak. Reken op ongeveer 45 minuten enkele reis. De ondergrond is vlak, maar het is wel continu zwart zand en grind, zonder beschutting. Op een winderige dag voelt dit langer dan het op papier klinkt.

Er rijdt soms een shuttlebusje tussen de parkeerplaats en het wrak, maar daar kun je niet altijd op rekenen en het kost extra. Zelf lopen geeft je ook wel echt het gevoel van die lege, vulkanische vlakte. Trek in ieder geval goede schoenen aan en neem een winddichte jas mee. Er is geen toilet, geen kiosk, niets.

In de winter en het vroege voorjaar kan het hier ijzig koud zijn. Kom je bijvoorbeeld in februari of maart, neem dan een buff of sjaal mee om je gezicht te beschermen tegen de wind. Een thermobroek onder je gewone broek is geen overbodige luxe als je het snel koud hebt.

Is Sólheimasandur de moeite waard?

Als je van fotografie houdt of het gewoon bijzonder vindt om zo’n wrak midden in het niets te zien, is dit strand leuk om in te plannen. Zeker als je toch al langs de zuidkust rijdt, bijvoorbeeld op weg van Skógafoss naar Vík. Het contrast tussen het zilverkleurige wrak en het zwarte zand is echt fotogeniek.

Heb je weinig tijd of reis je met jonge kinderen, dan kun je er ook voor kiezen om Sólheimasandur over te slaan. De wandeling is lang en eentonig, en bij slecht weer is het eerlijk gezegd gewoon afzien. Plan dit strand alleen in als je er echt zin in hebt en genoeg tijd hebt in je dagplanning.

• Plan Sólheimasandur niet op een dag die al vol zit met lange stops.
• Neem water en een snack mee; er is onderweg niets.
• Check het weer: bij harde wind of regen is het snel onaangenaam.
• Reis je met kinderen onder de 8, overweeg dan een kortere stop bij Skógafoss of Reynisfjara in plaats van deze hike.

Diamond Beach bij Jökulsárlón

Diamond Beach ligt aan de zuidoostkust, vlak bij het Jökulsárlón gletsjermeer, op zo’n 379 kilometer van Reykjavík. Dit is een lange rit, dus meestal kom je hier tijdens een meerdaagse rondreis langs de ringweg, niet tijdens een korte trip. Veel reizigers combineren een overnachting bij Höfn of in de buurt van Skaftafell met een bezoek aan Diamond Beach.

Waarom heet het Diamond Beach?

De naam komt van de stukken ijs die vanuit het gletsjermeer via een korte rivier de zee in drijven en vervolgens op het zwarte strand aanspoelen. Die ijsblokken variëren van kleine brokken tot grote stukken waar je bijna naast kunt gaan zitten. In het licht lijken ze op glas of kristal, vandaar die “diamanten”.

Het contrast tussen helder of blauw ijs en het zwarte zand is hier echt uniek. Op een zonnige dag schittert het ijs, bij bewolkt weer oogt alles wat mysterieuzer. Beide zijn mooi. Je kunt gewoon langs het strand lopen en tussen de ijsblokken door slenteren. Raak het ijs gerust even aan, maar klim er liever niet bovenop; het is glad en kan verschuiven.

Een leuke combinatie is om eerst een boottocht op Jökulsárlón te doen en daarna naar Diamond Beach te lopen. Vanaf de parkeerplaats bij het gletsjermeer steek je simpelweg de weg over en sta je op het strand. In de omgeving kun je ook een gletsjerwandeling boeken bij Skaftafell als je meer tijd hebt.

Praktische tips voor Diamond Beach

Diamond Beach ligt direct aan de ringweg. Je parkeert aan de ene kant van de weg bij het gletsjermeer en aan de andere kant bij het strand. Je kunt beide kanten van het strand bezoeken; aan beide zijden spoelt ijs aan. De hoeveelheid ijs verschilt per dag en per seizoen. Soms ligt het helemaal vol, soms is het wat rustiger.

• Neem warme, waterdichte kleding mee, want hier waait het vaak flink.
• Combineer Diamond Beach met een boottocht op Jökulsárlón voor een volle, maar mooie dag.
• Plan genoeg tijd: je blijft hier al snel langer hangen dan je denkt.
• Overnacht bij voorkeur in de buurt, bijvoorbeeld bij Höfn of een guesthouse langs Route 1.

Een veelgemaakte fout is dat mensen Diamond Beach in één dag heen en weer vanuit Reykjavík willen doen. Dat is echt te veel, zeker in de winter met korte dagen. Beter is om je route op te knippen: bijvoorbeeld Reykjavík – Vík – omgeving Jökulsárlón – Höfn en dan weer terug of door richting het oosten.

Djúpalónssandur op het Snæfellsnes-schiereiland

Djúpalónssandur ligt niet aan de zuidkust, maar op het Snæfellsnes-schiereiland in het westen van IJsland. Dit gebied wordt vaak een “mini-IJsland” genoemd, omdat je er van alles wat vindt: lavavelden, kliffen, een gletsjer en dus ook een zwart strand. Vanuit Reykjavík rijd je in ongeveer 2,5 tot 3 uur naar Snæfellsnes.

Wandelen tussen lavavelden en rotsen

Vanaf de parkeerplaats loop je via een pad tussen bizarre lavavormen naar beneden richting het strand. Onderweg kom je langs uitzichtpunten en zie je de kustlijn goed liggen. Het strand zelf bestaat uit donkere kiezels in plaats van fijn zand, met rotsformaties in zee en resten van een oud scheepswrak verspreid over het strand.

Neem de tijd om hier een rondje te lopen en niet alleen even naar beneden en weer terug te gaan. Er zijn verschillende korte wandelroutes langs de kust, waarbij je steeds weer andere uitzichten hebt. Op een ruige dag met veel wind en hoge golven is dit echt een indrukwekkende plek.

Je kunt Djúpalónssandur goed combineren met andere plekken op Snæfellsnes, zoals Arnarstapi, Hellnar en de Kirkjufell-berg bij Grundarfjörður. Als je een nachtje blijft in bijvoorbeeld Arnarstapi of Ólafsvík, voelt de dag veel relaxter dan wanneer je alles in één dag vanuit Reykjavík probeert te doen.

Geschiedenis en sfeer

Djúpalónssandur heeft een maritieme geschiedenis. Op het strand liggen nog metalen resten van een Brits vissersschip dat hier in de jaren vijftig is vergaan. Die stukken liggen er nog steeds, als een soort herinnering. Er staan borden met uitleg, waardoor je net wat meer gevoel krijgt bij de plek.

Op het strand liggen ook de zogenaamde “lifting stones”, waarmee vissers vroeger hun kracht bewezen. Je kunt ze nog steeds proberen op te tillen, al is dat meer voor de grap dan serieus. Snæfellsnes is een fijne keuze als je IJsland wilt ervaren zonder meteen de hele ringweg te rijden. Je hebt hier zwarte stranden, een gletsjer en ruige kliffen binnen een relatief compact gebied.

Veilig en comfortabel naar de zwarte stranden

De zwarte stranden zijn ruig en indrukwekkend, maar je moet ze wel met respect benaderen. De combinatie van sterke stroming, plotselinge golven en vaak harde wind maakt dat je echt alert moet blijven. Gelukkig kun je met een paar simpele gewoontes veel risico’s vermijden.

Belangrijke veiligheidstips

• Lees de waarschuwingsborden bij de parkeerplaatsen en neem ze serieus.
• Houd minimaal 30 meter afstand van de waterlijn, zeker op Reynisfjara en Djúpalónssandur.
• Blijf uit de buurt van nat zand: dat geeft vaak aan hoe ver de golven kunnen komen.
• Laat kinderen nooit alleen bij de waterkant spelen.
• Ga niet met je rug naar de zee staan als je dicht bij het water bent.

Daarnaast is kleding echt belangrijk. Het weer in IJsland kan per uur omslaan. Op een zwart strand merk je de wind extra goed, omdat er weinig beschutting is. Kleed je in lagen: een thermoshirt of hemd, daarover een trui of fleece en een wind- en waterdichte jas. Stevige, waterdichte schoenen met profiel zijn ideaal, zeker bij Sólheimasandur, Djúpalónssandur en Diamond Beach.

Een andere valkuil: tijd onderschatten. Een korte stop bij Reynisfjara wordt al snel een uur, zeker als je gaat fotograferen. Houd daar rekening mee in je dagplanning, zeker in de winter als het vroeg donker wordt. Neem altijd wat snacks en water mee in de auto; je hebt niet overal direct een café of tankstation om de hoek.

Beste reistijd en drukte vermijden

De zwarte stranden kun je het hele jaar door bezoeken, maar de ervaring verschilt per seizoen. In de zomer (juni tot en met augustus) heb je lange dagen en vaak wat stabieler weer. Het is dan ook drukker, vooral bij Reynisfjara en Diamond Beach. Kom je in deze periode, ga dan vroeg in de ochtend of later op de avond om de grootste drukte te vermijden.

In het voor- en najaar, zoals mei en september, is het rustiger en voelt het weer vaak nog redelijk mild. In de winter zijn de dagen kort en kan het glad zijn op de wegen, maar de combinatie van sneeuw, zwarte stranden en eventueel noorderlicht is wel heel bijzonder. Check in de winter altijd de wegcondities via road.is en de weersverwachting via vedur.is voordat je op pad gaat.

Route en vervoer langs de zwarte stranden

De meeste bekende zwarte stranden liggen langs of vlak bij de ringweg (Route 1). Dat maakt ze goed bereikbaar met een huurauto. Een eigen auto geeft je de vrijheid om net wat langer te blijven als het mooi licht is, of juist een strand over te slaan als het weer tegenzit.

Handige volgorde langs de zuidkust

Als je vanuit Reykjavík richting het oosten rijdt, kun je de stranden en uitzichtpunten grofweg in deze volgorde bezoeken:

1. Seljalandsfoss en Skógafoss als eerste stops langs de ringweg
2. Sólheimasandur (tussen Skógafoss en Vík)
3. Reynisfjara en Dyrhólaey (bij Vík)
4. Verder oostwaarts: Diamond Beach en Jökulsárlón

Vík is een handige uitvalsbasis om meerdere zwarte stranden te bezoeken. Je vindt er een tankstation, een paar restaurants en accommodaties in verschillende prijsklassen. Voor Diamond Beach en Jökulsárlón is een overnachting verder oostelijk, bijvoorbeeld bij Höfn of in een guesthouse langs Route 1, prettig.

Voor Djúpalónssandur rijd je juist de andere kant op, richting het westen, naar Snæfellsnes. Dat kun je als losse dagtrip doen, maar het is rustiger om er een nacht te blijven. De wegen op Snæfellsnes zijn grotendeels geasfalteerd, maar in de winter kan het glad zijn. Check altijd de weersverwachting en wegcondities via de IJslandse websites of apps.

Met of zonder huurauto reizen

Reis je liever zonder zelf te rijden, dan zijn er dagtours vanuit Reykjavík naar de zuidkust, vaak met een stop bij Reynisfjara en Vík. Je komt dan minder ver oostelijk, dus Diamond Beach en Djúpalónssandur zijn dan meestal geen optie. Wil je echt meerdere zwarte stranden zien, dan is een huurauto de meest praktische keuze.

Let bij het huren van een auto op verzekeringen tegen grindschade en zand- en asstormen, zeker als je in het voorjaar of najaar reist. Een gewone personenauto is voor de ringweg en Snæfellsnes meestal genoeg. Een 4×4 is fijn in de winter of als je je flexibeler wilt voelen bij wisselend weer.

• Boek je huurauto ruim op tijd, vooral in juli en augustus.
• Plan maximaal 4 tot 5 grote stops per dag; meer voelt al snel gehaast.
• Tank op tijd bij in Hvolsvöllur, Vík en Kirkjubæjarklaustur; daarna zijn de afstanden groter.
• Gebruik Google Maps of een offline kaart, maar vertrouw bij slecht weer ook op de borden en je eigen gevoel.

Lees verder

• sydney: havenstad met strand, skyline en relaxed stadsleven
• melbourne: wijken, bezienswaardigheden en praktische tips
• great Barrier Reef bezoeken: zo pak je het aan
• outback: het ruige binnenland van Australië

Ben je tevreden over dit artikel?

Je feedback helpt ons onze content te verbeteren.

Ja Nee