Ollantaytambo

Ollantaytambo is zo’n dorp waar je in eerste instantie alleen wilt overstappen op de trein naar Machu Picchu, maar waar je uiteindelijk langer wilt blijven. Midden in de Sacred Valley vind je hier een combinatie van Inca-ruïnes, bergen, een sfeervol oud centrum en een relaxte sfeer. Als je je reis rond Cusco en Machu Picchu plant, is dit een plek om bewust tijd voor vrij te maken.

Blijf als het even kan niet alleen voor een snelle overstap, maar plan minstens één nacht. Dan heb je de rust om de ruïnes te verkennen, een wandeling te maken en gewoon even bij te komen van de hoogte en de drukte van Cusco.

Geschiedenis en sfeer van Ollantaytambo

Om te snappen waarom Ollantaytambo zo bijzonder is, helpt het om te weten wat hier allemaal is gebeurd. Het dorp bestond al vóór de Inca’s, maar in de 15e eeuw namen zij het over en maakten er een belangrijke stad van. De basis van dat Inca-stadje zie je nog steeds terug in de rechte straten, de dikke stenen muren en de waterkanaaltjes die door het centrum lopen.

De Inca’s gebruikten Ollantaytambo als militair bolwerk én landbouwcentrum. De ligging is niet toevallig: ingeklemd tussen steile bergen, met uitzicht over de Urubamba-rivier en de vallei. Toen de Spanjaarden Peru binnenvielen, was dit een van de weinige plekken waar de Inca’s een slag wisten te winnen. Uiteindelijk verloren ze ook hier, maar het fort en de terrassen bleven grotendeels overeind.

Loop je nu door het dorp, dan zie je de oude Inca-muren als fundament van veel huizen, vooral rond het centrale plein en in straatjes als Calle del Medio. De smalle steegjes, de keien op straat en de stromende gootjes langs de kant geven je echt het gevoel dat je door een levend Inca-dorp loopt. Dat maakt Ollantaytambo een van de best bewaarde Inca-nederzettingen in Peru, niet alleen als archeologische site maar ook als woonplek.

Hoe voelt het dorp in de praktijk?

In tegenstelling tot Cusco is Ollantaytambo overzichtelijk en compact. Je loopt in tien minuten van het centrale plein naar de ruïnes, en in een kwartier naar het treinstation. Overdag is het levendig door dagjesmensen en groepen uit Cusco, maar ’s ochtends vroeg en in de avond wordt het snel rustig.

Een praktisch voordeel: omdat de structuur van het Inca-dorp nog intact is, kun je hier makkelijk zelf rondlopen zonder gids. Waar je in Machu Picchu al snel in de stroom van groepen verdwijnt, kun je in Ollantaytambo gewoon je eigen tempo aanhouden. Even zitten op een muurtje, kijken naar kinderen die op het plein spelen, een koffie halen bij een klein café, en weer verder.

Veel reizigers gebruiken het dorp ook als plek om te acclimatiseren. De hoogte (rond de 2.800 meter) is lager dan Cusco, maar hoog genoeg om aan te wennen als je net uit Lima of Arequipa komt. Neem de eerste uren rustig, drink veel water en plan zware activiteiten (zoals lange hikes) liever op dag twee.

De ruïnes van Ollantaytambo bezoeken

De bekendste bezienswaardigheid zijn de ruïnes die direct tegen het dorp aan liggen. Vanaf het centrale plein loop je in een paar minuten naar de ingang. Daarna begint het echte werk: de terrassen gaan steil omhoog en je voelt de hoogte goed in je benen en longen. Neem hier echt de tijd voor, dit is geen “even snel” uitstapje.

De Inca’s legden de terrassen aan om de steile hellingen toch te kunnen gebruiken voor landbouw. Die terrassen zijn opvallend goed bewaard en geven je een goed beeld van hoe grootschalig de landbouw hier was. Dit waren geen kleine moestuintjes, maar serieuze productieterrassen die de vallei moesten voeden.

Wat je zeker wilt zien bij de ruïnes

Als je de trappen omhoog volgt, kom je uiteindelijk bij de Tempel van de Zon. Daar liggen enorme steenblokken, strak passend tegen elkaar, waarvan je je afvraagt hoe ze die ooit naar boven hebben gekregen. De stenen komen uit een groeve aan de overkant van de rivier, dus die zijn eerst naar beneden, dan de rivier over en daarna de berg op gesleept. Sta hier even stil en kijk goed naar de afwerking van de stenen, dan zie je pas hoe precies er is gewerkt.

Loop daarna door naar de hogere uitkijkpunten. Vanaf daar kijk je uit over het hele dorp, de vallei en de spoorlijn richting Aguas Calientes. Aan de overkant zie je de ruïnes op de berg Pinkuyllena liggen. Neem hier de tijd: ga even zitten, drink wat water en geniet van het uitzicht. Vooral eind van de middag is het licht mooi zacht en warm, wat ook fijn is voor foto’s.

Heb je nog energie, loop dan ook langs de achterste delen van de site, waar minder mensen komen. Daar zie je kleinere gebouwen, trappen en doorgangen die je een beter beeld geven van hoe het complex in elkaar zat. Veel mensen draaien halverwege om, dus juist daar is het vaak rustiger.

Praktische tips en veelgemaakte fouten

De ruïnes van Ollantaytambo vallen onder het toeristenkaart-systeem rond Cusco (Boleto Turístico). Als je ook naar bijvoorbeeld Pisac, Chinchero of Moray wilt, is zo’n kaart meestal voordeliger dan losse tickets. Je koopt de kaart in Cusco of bij de ingang van een van de sites. Check vooraf welke versie je nodig hebt, er zijn verschillende varianten.

Handige timing en spullen om mee te nemen:

• Ga vroeg in de ochtend of na 15.00 uur om de drukste uren te vermijden.
• Neem een fles water mee, er is weinig schaduw en je zweet meer op hoogte.
• Zonnebrand, pet en zonnebril, ook als het bewolkt lijkt.
• Een dun vest of windjack, boven kan de wind ineens flink aantrekken.
• Stevige schoenen met profiel, de treden zijn ongelijk en soms glad.

Een veelgemaakte fout is te snel omhoog willen klimmen, zeker als je net uit Lima komt. Loop rustig, neem korte pauzes en gebruik die “fotomomenten” echt om op adem te komen. Luister naar je lichaam: lichte hoofdpijn of duizeligheid zijn signalen om even te stoppen, water te drinken en eventueel een stukje af te dalen.

Pinkuyllena en gratis uitzichtpunten

Aan de andere kant van het dorp, ten noordoosten van het centrum, ligt de berg Pinkuyllena. Dit is de kant die je ziet als je vanaf het plein naar de overkant kijkt. Hier vind je ook ruïnes, maar dan zonder entreeprijs. Ideaal als je nog energie hebt na je bezoek aan de hoofdsite, of als je juist iets rustigers zoekt.

De klim naar boven duurt ongeveer een uur, afhankelijk van je tempo en pauzes. Het pad is steil en op sommige stukken smal, maar goed te doen als je geen haast hebt. Doe dit niet op slippers. Gympen of lichte wandelschoenen zijn echt fijner, zeker bij het afdalen.

Waarom Pinkuyllena de moeite waard is

Vanaf Pinkuyllena heb je een prachtig overzicht over Ollantaytambo, de terrassen, de spoorlijn en de hele vallei. Je ziet goed hoe het dorp is opgebouwd en hoe de oude Inca-structuur nog steeds het stratenplan bepaalt. Vooral tegen zonsondergang is het uitzicht hier mooi, al moet je dan wel op tijd weer naar beneden gaan om niet in het donker over het pad te moeten.

Onderweg kom je langs kleine ruïnes en voorraadschuren die vroeger werden gebruikt om voedsel te bewaren. Ze liggen hoog en in de wind, zodat alles koel en droog bleef. Dit soort details zie je minder snel bij de grote sites, maar hier kun je er rustig omheen lopen, stenen bekijken en je voorstellen hoe dit in gebruik was.

Let goed op bij harde wind of regen. De stenen kunnen glad worden en er zijn stukken zonder hek of duidelijke rand. Als het weer onstabiel is, kies dan voor een kortere wandeling langs de voet van de berg of blijf aan de kant van de hoofdruïnes, waar de paden beter zijn aangelegd en er meer mensen zijn.

Handige tips voor deze hike

• Vertrek niet te laat in de middag, zodat je ruim voor donker terug bent.
• Neem minimaal 1 liter water per persoon mee, er is niets te koop onderweg.
• Download een offline kaart (bijvoorbeeld Maps.me) zodat je het pad kunt terugvinden.
• Ga bij voorkeur niet alleen als je geen ervaring hebt met bergpaden.

Heb je minder zin in een steile klim, dan kun je ook langs de voet van Pinkuyllena wandelen. Je loopt dan via kleine paadjes langs akkers en huizen, met uitzicht op zowel de berg als de ruïnes aan de overkant. Dit is een fijne optie als je met kinderen reist of als je last hebt van je knieën.

Ollantaytambo in de Sacred Valley

Ollantaytambo ligt midden in de Sacred Valley, de heilige vallei van de Inca’s. Deze vallei loopt grofweg tussen Pisac en Ollantaytambo en volgt de rivier Urubamba. De hoogte is hier lager dan in Cusco, waardoor het klimaat milder is en de natuur groener. Veel reizigers gebruiken Ollantaytambo als uitvalsbasis om de rest van de vallei te verkennen.

Een bekende dagtrip vanuit Cusco is de combinatie Pisac, Moray, Maras en Ollantaytambo. Je bezoekt dan de ruïnes en markt van Pisac, de ronde landbouwterrassen van Moray en de zoutpannen van Maras, en eindigt in Ollantaytambo. De zoutpannen van Salinas bij Maras zijn echt bijzonder: honderden kleine bassins die als een soort trappen tegen de bergwand zijn geplakt, waar al eeuwenlang zout wordt gewonnen uit een natuurlijke bron.

Handige combinaties vanuit Ollantaytambo

Wil je niet alles vanuit Cusco doen, dan kun je juist vanuit Ollantaytambo dagtrips plannen. Dat scheelt reistijd en je zit minder in de drukte van de stad. Logische routes zijn bijvoorbeeld:

• Ollantaytambo – Maras – Moray – Urubamba: mooie dagroute langs zoutpannen en landbouwterrassen, eindigend in de vallei. Je kunt bijvoorbeeld lunchen in Urubamba en daarna terug naar Ollantaytambo.
• Ollantaytambo – Pisac: iets langere rit, maar goed te doen als je vroeg vertrekt. Bezoek eerst de ruïnes boven Pisac en loop daarna over de markt beneden.

Reken voor een privé-taxi tussen Ollantaytambo en Maras/Moray op een bedrag in de orde van een paar tientjes, afhankelijk van seizoen en hoe goed je onderhandelt. Vraag je accommodatie om een betrouwbare chauffeur. Stap niet zomaar in bij de eerste aanbieder op het plein als de prijs verdacht laag is; vaak worden er dan onderweg “extra stops” toegevoegd bij winkels waar commissie wordt verdiend.

Ook Chinchero is de moeite waard als je meer van de lokale cultuur wilt zien. Daar vind je een combinatie van ruïnes, een koloniale kerk en weefdemonstraties. In dorpjes rond Chinchero en Urubamba zie je vrouwen in kleurrijke kleding die laten zien hoe ze wol verven met natuurlijke kleurstoffen en hoe ze weven. Ja, het is toeristisch, maar het geeft je wel een beeld van oude tradities die nog steeds worden doorgegeven.

Old Town: slapen, eten en sfeer proeven

Het oude centrum van Ollantaytambo is compact en sfeervol. Je loopt in een paar minuten van het centrale plein naar de meeste hostels, guesthouses en restaurants. De geplaveide straatjes, de stromende waterkanaaltjes en de lage huizen met dikke stenen muren geven het gevoel dat je in een soort levend openluchtmuseum rondloopt.

Old Town is populair bij backpackers, maar ook bij reizigers die rustiger willen slapen dan in Cusco. Je vindt hier van eenvoudige hostels tot kleinschalige boutique hotels. Veel accommodaties zitten in oude Inca-huizen, waarbij binnenplaatsen zijn omgetoverd tot knusse binnentuinen met hangmatten en zitjes. Denk aan eenvoudige guesthouses rond Calle Horno of iets luxere opties net buiten het drukste centrum.

Waar let je op bij het kiezen van je verblijf

Als je vroeg de trein naar Aguas Calientes pakt of de Inca Trail gaat lopen, is het handig om dicht bij het station te slapen. Dat scheelt je een slaperige wandeling met je backpack in de kou. Reis je juist met kinderen of wil je vooral rustig zitten, kies dan een straatje iets verder van het plein en het station, bijvoorbeeld aan de rand van het oude centrum richting de vallei.

Qua eten zit je in Ollantaytambo prima. Rond het centrale plein en in de straatjes richting de ruïnes vind je restaurants met eenvoudige Peruaanse gerechten: lomo saltado, quinoa-soep, gegrilde kip, maar ook pizza’s en pasta’s als je even klaar bent met rijst. Reken op iets hogere prijzen dan in Cusco, vooral op plekken die duidelijk op treinreizigers mikken. Loop gerust een straatje van het plein af voor wat meer lokale prijzen en kleinere eettentjes waar ook bewoners eten.

Let op met kraanwater en rauwe salades die duidelijk zijn gewassen onder de kraan. In een dorp als dit wil je geen voedselvergiftiging oplopen vlak voor je trektocht of je bezoek aan Machu Picchu. Kies als je twijfelt voor gekookte gerechten, vermijd ijsblokjes en drink alleen water uit flessen.

Praktische tips voor de avond

• Neem een warme trui of jas mee als je ’s avonds uit eten gaat, het koelt snel af.
• Pin bij voorkeur in Cusco; pinautomaten in de vallei zijn soms leeg of werken niet.
• Neem contant geld mee voor kleine restaurants, marktkraampjes en taxi’s.
• Houd rekening met vroegere sluitingstijden dan in Cusco, zeker buiten het hoogseizoen.

De avonden in Ollantaytambo zijn meestal rustig. Verwacht geen uitgebreid nachtleven, maar eerder een paar cafés waar je nog een biertje of pisco sour kunt drinken. Fijn als je de volgende ochtend fit wilt zijn voor de ruïnes, trein of hike.

Ollantaytambo en de Inca Trail

De omgeving van Ollantaytambo vormt het decor van de beroemde Inca Trail naar Machu Picchu. Het officiële startpunt van de klassieke Inca Trail, bij “kilometer 82”, ligt op ongeveer een half uur rijden van het dorp. Daarom slapen veel wandelaars de nacht voor vertrek in Ollantaytambo, zodat ze niet midden in de nacht uit Cusco hoeven te komen.

De Inca Trail kun je alleen lopen met een erkende organisatie. Zelf even een permit regelen en gaan wandelen kan hier niet. Er is per dag een beperkt aantal plekken beschikbaar en die zijn vaak maanden van tevoren al uitverkocht, zeker in het droge seizoen (ongeveer mei tot en met september). Boek dus op tijd als je deze tocht echt wilt doen.

Alternatieven als je de Inca Trail niet loopt

Heb je geen permit of geen zin in een meerdaagse trektocht, dan is er genoeg ander moois te wandelen rond Ollantaytambo. Denk aan korte daghikes langs de rivier of naar kleine ruïnes in de omgeving, of stevigere dagtochten naar hoger gelegen uitzichtpunten waar je urenlang bijna niemand tegenkomt. Vanuit het dorp kun je bijvoorbeeld richting de vallei van de Patacancha-rivier wandelen, of lokale paden volgen die boeren gebruiken om hun akkers te bereiken.

Vraag in je hostel of hotel naar actuele routes en veiligheid. Paden kunnen veranderen door regen of aardverschuivingen. Ga niet zonder kaart of offline navigatie op je telefoon zomaar een onbekend pad op, zeker niet als je alleen bent. Het weer kan snel omslaan en er is niet overal bereik.

Ook als je de Inca Trail wél loopt, is het slim om minimaal een dag eerder in Ollantaytambo te zijn. Je lichaam kan dan nog even wennen aan de hoogte, je kunt rustig je tas inpakken en je hebt een buffer als er vertraging is op weg vanuit Cusco of Lima. Veel organisaties vragen je ook om de avond voor vertrek een briefing bij te wonen, die vaak in of rond Ollantaytambo wordt gehouden.

Reizen naar Ollantaytambo: vervoer en planning

Ollantaytambo ligt redelijk geïsoleerd in de Sacred Valley, maar is goed bereikbaar via Cusco en Machu Picchu. De meeste reizigers komen vanuit Cusco en reizen daarna door naar Aguas Calientes (het dorp onder Machu Picchu), of doen het in omgekeerde volgorde. Met een beetje planning kun je de reistijd beperken en toch rustig reizen.

Vanuit Cusco ben je met een bus of collectivo ongeveer twee uur onderweg. De minibusjes vertrekken onder andere vanaf het gebied rond Calle Pavitos. Dit is de goedkoopste manier om naar Ollantaytambo te reizen. Je zit vaak wat krap, maar de rit is goed te doen en het landschap is mooi, vooral als je langs Chinchero en de vallei rijdt. Een privé-taxi is comfortabeler en sneller, maar natuurlijk duurder. Handig als je met meerdere mensen reist, veel bagage hebt of onderweg wilt stoppen bij uitzichtpunten of Maras/Moray.

Met de trein naar Machu Picchu

Vanaf Ollantaytambo gaat de trein naar Aguas Calientes. De rit duurt ongeveer anderhalf uur en volgt de rivier door een steeds groener wordend landschap. Je kunt kiezen uit verschillende treinmaatschappijen en klassen, van basic tot luxe met panoramaramen. Boek je treintickets ruim van tevoren, zeker in het hoogseizoen, want de goedkopere tijden zijn snel weg.

Een paar praktische reistips:

• Plan genoeg tijd tussen je bus uit Cusco en je trein naar Aguas Calientes. Vertragingen komen voor.
• Bewaar waardevolle spullen in je dagrugzak en houd die bij je, zowel in de bus als in de trein.
• Vraag bij je accommodatie naar de mogelijkheid om bagage achter te laten als je alleen met een kleine tas naar Machu Picchu wilt.
• Print je treintickets of sla ze offline op, wifi bij het station is niet altijd betrouwbaar.

Veel mensen racen door Ollantaytambo heen om zo snel mogelijk bij Machu Picchu te zijn. Zonde, want juist hier kun je even ademhalen, wennen aan de hoogte en de Inca-geschiedenis in een rustiger tempo ervaren. Als je één extra nacht in je reisplanning kunt schuiven, is dit een goede plek om die te gebruiken.

Meer praktische reisinfo over reizen door Peru vind je in de Peru vakantieland wiki.

Ben je tevreden over dit artikel?

Je feedback helpt ons onze content te verbeteren.

Ja Nee